Obredom priziva Svetog duha u drevnom sedištu Srpske pravoslavne crkve – manastiru Pećka patrijaršija – danas počinje redovno prolećno zasedanje Svetog arhijerejskog sabora. Najviše crkveno telo će tokom sledeće dve nedelje u Patrijaršiji u Beogradu razmatrati aktuelna pitanja koja se tiču Crkve i vernika. Na zasedanju velikodostojnika najverovatnije će biti izabrane vladike u tri značajne eparhije čija su središta u Nišu, Sarajevu i Prijepolju.

U središtu pažnje ovogodišnjeg zasedanja biće Dabrobosanska mitropolija, sa centrom u glavnom gradu BiH, kojom gotovo dve godine privremeno, kao administrator, upravlja vladika zahumsko-hercegovački Grigorije. Njemu je još prošle godine ponuđen sarajevski tron, ali ga je on odbio.

„Vladika Grigorije ponovo bi mogao da bude zvezda Sabora, ne samo zbog Mitropolije, na čije bi čelo ovog puta mogao da dođe, već i zbog poslednjih javnih istupa“, kaže sagovornik „Novosti“ blizak vrhu SPC. – Mnogi episkopi smatraju da njegovi politički stavovi i javni angažman ne donose dobro Crkvi. Postoji i odijum dela vladika zbog odnosa koji Grigorije neguje sa Ambasadom SAD u Sarajevu, zbog čega ga smatraju američkim čovekom. Pojedine vladike zaziru od njegovih ambicija, ali i političkih veza.

Dabrobosanska mitropolija, kako se tumači u crkvenim krugovima, dugo je bila zapostavljena, ali sve više dobija na značaju. Ona stoji visoko u crkvenoj hijerarhiji, ali je slaba po broju vernika i uticaju. Ovogodišnji sabor zato bi mogao da izvrši prekrajanje eparhijskih granica u BiH. Ideja je da Doboj i okolina budu izdvojeni iz Zvorničko-tuzlanske eparhije i pripojeni Mitropoliji. Ona bi tako dobila resurse i snagu odgovarajuću renomeu koji uživa u SPC.

Od ove jedinice Srpske crkve očekuje se da u narednim godinama bude važan faktor u BiH, suočenom s političkim potresima i međunarodnim pritiscima. Izbor budućeg mitropolita, zato, neće proći bez diplomatskog vaganja.

Kao kandidat za mitropolitsko mesto, pored vladike Grigorija, slovi i vladika zvorničko-tuzlanski Hrizostom, koji je izgradio kvalitetne odnose sa međunarodnim faktorom uticajnim u Sarajevu. Stolovanje u Bijeljini, zbog neželjenog nasleđa Vasilija Kačavende, njemu nije po volji i, kako se čuje, rado bi se preselio u glavni grad BiH.

Poznavaoci crkvenih prilika ukazuju i na to da će sednica biti u znaku tihe podele među episkopima, a od odnosa snaga zavisiće i pojedina kadrovska rešenja. Upućeni u crkvena zbivanja tvrde da će skup arhijereja proći u znaku prošlogodišnje podele na dve struje. Ove međusobno suprotstavljene grupe predvode vladika bački Irinej i mitropolit crnogorsko- -primorski Amfilohije, a odnos snaga dva tabora umnogome će uticati i na teme za raspravu i moguća kadrovska rešenja.

Sabor će, najverovatnije, izabrati novog vladiku Eparhije niške, kojom privremeno upravlja episkop raško-prizrenski Teodosije. Velike su šanse da je on i trajno dobije kao nadležni arhijerej, s tim što bi Crkva dobila novog vladiku za Rašku i Kosovo. U tom smislu najviše šanse ima dečanski iguman Sava. Vladika Teodosije se u principu ne protivi dolasku u Niš, kome je kao velikom gradu preko potreban nadležni arhijerej – ukazuje sagovornik „Novosti“.

Niška eparhija nema episkopa od formalnog povlačenja vladike Jovana (Purića), koji je pod izgovorom lečenja pod pritiskom odstupio iz eparhije. On je po izboru za niškog vladiku ušao u sukob sa moćnim i uticajnim lokalnim sveštenicima, koji su problem uzdigli na nivo Patrijaršije i episkopa prinudili na povlačenje. On je već duže vreme neraspoređen, a jedna od mogućnosti je da dobije mesto pomoćnika episkopa Eparhije šabačke ili Eparhije valjevske.

Odgovornost episkopa

Ovogodišnji sabor, u okviru usvajanja godišnjih izveštaja o radu eparhija, što je redovna tačka dnevnog reda, mogao bi i da pozove na odgovornost pojedine episkope. U ovom krugu nalazi se vladika banatski Nikanor, koji u svojoj eparhiji već duže vreme ima bunu sveštenika koji traže njegovu smenu. U crkvenim krugovima nezvanično se govori da su finansijske nepravilnosti zabeležene i u Eparhiji šumadijskoj, o čemu će Sabor saslušati vladiku Jovana (Mladenovića).

Filaret

Bivši mileševski vladika Filaret mogao bi na Saboru da dobije novo crkveno zaduženje. U Patrijaršiji SPC zasad ne otkrivaju za koju funkciju je viđen episkop Filaret, ali u crkvenim krugovima se pominje da postoji mogućnost da se na dnevnom redu nađe i pitanje njegovog budućeg angažmana. Od njegove smene 2015. godine, Eparhija mileševska je bez episkopa, a nju kao administrator vodi vladika budimljansko-nikšićki Joanikije.

Novosti

Nema komentara